Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji w Rzeszowie wybuduje instalację selekcji osadu czynnego
Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji w Rzeszowie ogłosiło przetarg nieograniczony na zaprojektowanie i wykonanie robót obejmujących budowę instalacji grawimetrycznej selekcji osadu czynnego wraz z nowoczesnym układem sterowania napowietrzaniem. Inwestycja o numerze referencyjnym ZP/S-PN-09/2026 zostanie zrealizowana na terenie centralnego obiektu spółki, jakim jest Oczyszczalnia Ścieków w Rzeszowie przy ul. Ciepłowniczej 7A. Wdrożenie technologii rozdziału frakcji biomasy oraz zaawansowanej automatyki pomiarowej ma ustabilizować pracę reaktorów biologicznych, poprawić właściwości sedymentacyjne osadu i obniżyć zużycie energii elektrycznej. Przedsięwzięcie wpisuje się w szeroki program rozbudowy rzeszowskiej infrastruktury wodno-ściekowej o wartości 226 mln zł.
Parametry postępowania przetargowego ZP/S-PN-09/2026
Postępowanie prowadzone przez Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w Rzeszowie (z siedzibą przy ul. Naruszewicza 18) zostało ogłoszone jako zamówienie sektorowe w trybie przetargu nieograniczonego. Oficjalna nazwa zadania brzmi: „Budowa instalacji grawimetrycznej selekcji osadu czynnego i układu sterowania napowietrzaniem na Oczyszczalni Ścieków w Rzeszowie”.
Zgodnie z dokumentacją przetargową zainteresowani wykonawcy mogą składać oferty do 26 października 2026 roku do godziny 12:00. Przystąpienie do postępowania wymaga wniesienia wadium w wysokości 220 000,00 PLN. Od momentu podpisania umowy wyłoniony wykonawca będzie miał 18 miesięcy na realizację całego zakresu zamówienia, obejmującego prace budowlano-montażowe, instalacyjne, wdrożenie automatyki procesowej oraz rozruch technologiczny na czynnym obiekcie.
Grawimetryczna selekcja osadu czynnego – działanie i efekty technologiczne
Pierwszym filarem inwestycji zaplanowanej na obiekcie „Łęgi” jest selekkcja osadu czynnego z wykorzystaniem metod grawimetrycznych. W klasycznych układach biologicznego oczyszczania ścieków jednym z najczęstszych wyzwań eksploatacyjnych jest tzw. puchnięcie i mulenie osadu czynnego, wywoływane nadmiernym rozwojem bakterii nitkowatych. Zjawisko to utrudnia oddzielanie oczyszczonych ścieków od biomasy w osadnikach wtórnych i ogranicza hydrauliczną przepustowość układu.
Instalacja grawimetrycznej selekcji osadu czynnego rozwiązuje ten problem za pomocą hydrocyklonów wykorzystujących działanie siły odśrodkowej oraz różnice gęstości poszczególnych frakcji biomasy:
- Frakcja ciężka – dobrze zagęszczone, zwarte kłaczki osadu czynnego o wysokiej prędkości opadania są zawracane bezpośrednio do komory biologicznej (reaktora).
- Frakcja lekka – kłaczki o luźnej strukturze oraz formy włókniste odpływają górnym przelewem hydrocyklonu i są kierowane do strumienia osadu nadmiernego, a następnie usuwane z układu.
Taka ciągła selekcja fizyczna zmienia strukturę populacji mikroorganizmów w reaktorach. W efekcie oczyszczalnia ścieków zyskuje niższy indeks objętościowy osadu, większą stabilność sedymentacji w osadnikach wtórnych oraz wyższą efektywność biologicznego usuwania związków biogennych, w szczególności fosforu ogólnego, za którego akumulację odpowiadają cięższe bakterie polifosforanowe.
Automatyczne sterowanie napowietrzaniem w oparciu o pomiary NH4-N i NO3-N
Drugim komponentem zamówienia ZP/S-PN-09/2026 jest budowa układu sterowania napowietrzaniem w węźle oczyszczania biologicznego. Proces wtłaczania powietrza do komór osadu czynnego stanowi najbardziej energochłonny element funkcjonowania każdej komunalnej oczyszczalni ścieków. Jednocześnie zarówno niedobór, jak i nadmiar tlenu zaburzają równowagę pomiędzy nitryfikacją a denitryfikacją.
Nowy układ automatyki na Oczyszczalni Ścieków w Rzeszowie będzie sterował pracą systemu napowietrzania na podstawie bieżących pomiarów stężeń dwóch parametrów w ściekach:
- azotu amonowego (
NH4-N), - azotu azotanowego (
NO3-N).
Wykorzystanie analizatorów pomiarowych pracujących w trybie ciągłym (online) pozwoli na dynamiczne dostosowywanie wydajności dmuchaw i stopnia otwarcia przepustnic do faktycznego, chwilowego obciążenia reaktorów ładunkiem zanieczyszczeń. Zintegrowanie grawimetrycznej selekcji osadu czynnego z precyzyjną regulacją tlenową umożliwi utrzymanie wyższego stężenia biomasy w komorach przy jednoczesnym ograniczeniu strat energii elektrycznej.
Element programu modernizacji za 226 mln zł z dofinansowaniem FEnIKS
Przetarg na instalację selekcji osadu czynnego i sterowanie napowietrzaniem stanowi część szerszego programu modernizacyjnego realizowanego przez Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji w Rzeszowie. Całkowita wartość wieloletniego pakietu inwestycyjnego spółki wynosi 226 mln zł, z czego blisko 130 mln zł (ok. 129,9 mln zł) stanowi bezzwrotne dofinansowanie z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS), przyznane za pośrednictwem Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW).
Nadrzędnym celem prowadzonych prac jest zwiększenie przepustowości hydraulicznej i technologicznej rzeszowskiej oczyszczalni o około 25%, co zabezpieczy potrzeby rozwijającej się Aglomeracji Rzeszowskiej oraz gmin ościennych w perspektywie kolejnych 10–15 lat. Na terenie oczyszczalni „Łęgi” zrealizowano już kluczowe obiekty kubaturowe współpracujące z modernizowanym ciągiem biologicznym:
- Czterokomorowy zbiornik retencyjny o pojemności 24 000 m³ i wymiarach około 70 × 69 m, którego zadaniem jest przejmowanie nadmiarowych fal ściekowych podczas nawalnych opadów deszczu i równomierne dozowanie ich na ciąg technologiczny.
- Nowe osadniki wtórne, których zaawansowanie budowlane przekroczyło 92%, po przeprowadzonych próbach szczelności oraz testach kolumn centralnych i zgarniaczy osadów.
Połączenie buforowania napływu w zbiorniku retencyjnym, rozbudowy osadników wtórnych oraz wdrożenia grawimetrycznej selekcji osadu czynnego wraz ze sterowaniem napowietrzaniem stworzy spójny układ technologiczny, zwiększający odporność rzeszowskiej oczyszczalni na wahania ładunków zanieczyszczeń i ekstremalne zjawiska pogodowe.
