Budowa przyłącza światłowodowego do stacji satelitarnej w Kąkolewie w formule zaprojektuj i wybuduj
Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe (PCSS), afiliowane przy Instytucie Chemii Bioorganicznej PAN, rozpoczęło proces wyłonienia wykonawcy dla kluczowej inwestycji telekomunikacyjnej. Ogłoszone właśnie postępowanie ma na celu stworzenie bezpiecznej, dedykowanej trasy przesyłowej z obszaru badawczego poza miastem bezpośrednio do głównych węzłów obliczeniowych. Pełny przedmiot zamówienia to opracowanie kompleksowej dokumentacji projektowej oraz budowa przyłącza światłowodowego do stacji satelitarnej w Kąkolewie w formule zaprojektuj i wybuduj, co ma zapewnić bezkolizyjny transfer danych optycznych i kwantowych.
Inwestycja, opublikowana pod koniec sierpnia 2026 roku pod identyfikatorem postępowania 1364583 (oraz w europejskim systemie TED jako ogłoszenie 593676-2026), będzie prowadzona w trybie przetargu nieograniczonego. Wykonawcy mają czas na przygotowanie wymaganej dokumentacji oraz złożenie ofert do 2 października 2026 r., do godziny 10:00. Otwarcie ofert przewidziano na ten sam dzień o godzinie 11:00. Zastosowanie modelu realizacji, gdzie jeden podmiot odpowiada za przygotowanie projektów i wykonawstwo, ma na celu nie tylko optymalizację kosztów, ale i zapewnienie ciągłości odpowiedzialności technicznej za tak specyficzny, wysoce precyzyjny rodzaj infrastruktury telekomunikacyjnej.
Parametry techniczne i znaczenie przyłącza
Zadaniem zwycięzcy przetargu będzie nie tylko położenie samej trasy kablowej. Nowe przyłącze światłowodowe stanowić będzie bezpośredni most komunikacyjny między budynkiem optycznej stacji satelitarnej oraz naziemnej komunikacji kwantowej w Kąkolewie a Budynkiem Sal Technicznych Centrum Badawczego Polskiego Internetu Optycznego w Poznaniu. Będzie to kluczowy segment rozbudowy miejskiej i regionalnej sieci POZMAN, od lat utrzymywanej przez PCSS.
Potrzeba dedykowanego pasa przesyłowego dla tego konkretnego budynku wynika ze specyfiki przesyłanych tam w przyszłości informacji. Komunikacja z nowoczesnymi i przyszłymi obiektami okołodziemskimi coraz częściej odchodzi od standardowych fal radiowych na rzecz łączności laserowej (optycznej), która umożliwia gigabitowe prędkości pobierania. Te potężne zbiory danych surowych natychmiast po odebraniu przez stację naziemną muszą trafić do węzłów obliczeniowych w Poznaniu, aby mogły zostać przetworzone. Dodatkowo stacja ma obsługiwać systemy naziemnej dystrybucji klucza kwantowego, których zasada działania opiera się na transferze pojedynczych fotonów w odpowiednio zabezpieczonym fizycznie włóknie światłowodowym – co wymaga absolutnej minimalizacji tłumienności i liczby punktów styku po drodze.
Kąkolewo jako centrum badań kosmicznych i kwantowych
Dawne lotnisko w Kąkolewie (gmina Grodzisk Wielkopolski) na przestrzeni ostatnich lat przeszło dynamiczną transformację, ewoluując z obiektu zamkniętego w nowoczesny poligon naukowo-badawczy. Infrastruktura ta rozwijana jest w dużej mierze we współpracy z wielkopolskimi uczelniami, w tym z Politechniką Poznańską, co sprawia, że wokół lotniska wyrasta unikalny w skali kraju ekosystem technologiczny.
Jako dowód na wagę tej lokalizacji wystarczy wymienić instalacje, które już tam funkcjonują. Znajduje się tam Ośrodek Testowania Robotów Kosmicznych (OTRK) – specjalny poligon z infrastrukturą zorganizowaną tak, by symulować warunki i przeszkody dla łazików i systemów eksploracji kosmicznej. W sąsiedztwie operuje również stacjonarne Obserwatorium (SONSOS), z teleskopami zoptymalizowanymi pod kątem precyzyjnego śledzenia sztucznych satelitów. Stacja dla optycznej łączności stanowi naturalne przedłużenie tych inwestycji.
Rozstrzygnięcie przetargu prowadzonego przez Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe na przyłącze światłowodowe, a następnie fizyczna realizacja tej trasy, ostatecznie zepnie badawczy potencjał oddalonego od miejskich zanieczyszczeń Kąkolewa z potężnymi możliwościami analitycznymi węzłów obliczeniowych ulokowanych w samym Poznaniu.
