Instalacja Termicznego Przekształcania Odpadów w Wysokiem Mazowieckiem: Zakład Wodociągów, Kanalizacji i Energetyki Cieplnej zrealizuje inwestycję za 230 mln zł

Wysokie Mazowieckie przygotowuje się do realizacji największego projektu infrastrukturalnego w swojej historii. Działający w imieniu samorządu Zakład Wodociągów, Kanalizacji i Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. w Wysokiem Mazowieckiem wybuduje nowoczesną Instalację Termicznego Przekształcania Odpadów (ITPO). Projekt o szacunkowej wartości 230 000 000 PLN zakłada powstanie w formule „pod klucz” obiektu, który przetworzy nienadające się do recyklingu frakcje odpadów komunalnych w stabilne źródło energii. Inwestycja w Wysokiem Mazowieckiem uzyskała potężne wsparcie zewnętrzne — Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) zagwarantował na jej realizację 110 mln zł ze środków Funduszu Modernizacyjnego.

Przedsięwzięcie stanowi odpowiedź na dwa rosnące wyzwania polskich samorządów: dynamiczny wzrost kosztów zagospodarowania odpadów balastowych oraz konieczność dekarbonizacji systemów ciepłowniczych uzależnionych od paliw kopalnych.

Zwrot technologiczny: od mineralizacji do sprawdzonego rusztu

Droga do obecnego kształtu inwestycji wymagała rewizji wcześniejszych założeń inżynieryjnych. Samorząd Wysokiego Mazowieckiego początkowo dążył do wdrożenia pionierskiego rozwiązania w postaci Instalacji Mineralizacji Odpadów Komunalnych (IMOK). Założeniem tej metody była bezpłomieniowa obróbka termiczna odpadów w obniżonych temperaturach.

Realizacja w formule IMOK napotkała jednak na twarde bariery rynkowe i technologiczne. Jak wskazywał burmistrz Wysokiego Mazowieckiego Jarosław Siekierko, mineralizacja w skali komunalnej wykazała zbyt małą wydajność technologiczną, a spółka ZWKiEC nie była w stanie wyłonić wykonawcy dysponującego sprawdzonymi referencjami przemysłowymi. W porozumieniu z NFOŚiGW zapadła decyzja o modyfikacji koncepcji i wyborze powszechnie stosowanej, dojrzałej technologii kotła z paleniskiem rusztowym. Zmiana ta umożliwiła zachowanie przyznanego dofinansowania i przejście do fazy zamówienia publicznego na standardową spalarnię odpadów.

Parametry techniczne: 24 500 Mg rocznie i wysokosprawna kogeneracja

Nowo projektowana Instalacja Termicznego Przekształcania Odpadów w Wysokiem Mazowieckiem została zwymiarowana ściśle pod zapotrzebowanie subregionu. Roczna wydajność linii technologicznej wyniesie 24 500 Mg (ton) odpadów rocznie. Paliwem dla instalacji będą nienadające się do ponownego wykorzystania ani recyklingu odpady z mechanicznej obróbki odpadów komunalnych, sklasyfikowane głównie pod kodami 19 12 10 (paliwo alternatywne RDF) oraz 19 12 12 (inne odpady z mechanicznej obróbki odpadów).

Sercem obiektu będzie kocioł parowy ze zintegrowanym paleniskiem rusztowym, pracujący w reżimie wysokosprawnej kogeneracji (CHP). Układ technologiczny wyposażony w turbogenerator parowy pozwoli na jednoczesne wytwarzanie dwóch rodzajów energii:

• Moc cieplna: ok. 6,6 MWt, która zostanie bezpośrednio skierowana do miejskiej sieci ciepłowniczej zarządzanej przez ZWKiEC,
• Moc elektryczna: ok. 2,0 MWe, pokrywająca zapotrzebowanie własne obiektu i odprowadzająca nadwyżki do krajowego systemu elektroenergetycznego.

Projekt przewiduje rygorystyczne normy emisji zanieczyszczeń oparte na Konkluzjach BAT dla termicznego przekształcania odpadów. W skład ciągu oczyszczania spalin wejdą m.in. selektywna redukcja niekatalityczna tlenków azotu (SNCR), dozowanie reagentów do neutralizacji kwaśnych składników spalin oraz wysokosprawne filtry workowe redukujące emisję pyłów do poziomów śladowych.

Przetarg ZP-4/2026 i warunki wyboru wykonawcy

Realizacja inwestycji prowadzona jest w trybie zamówienia sektorowego na podstawie przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych. Po unieważnieniu pierwszego postępowania o sygnaturze ZP-1/2026, Zakład Wodociągów, Kanalizacji i Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. ogłosił nowe postępowanie przetargowe pod numerem ZP-4/2026 (identyfikator postępowania na platformie e-Zamówienia: ocds-148610-384a555c-08a6-496e-9320-d2d229b8f0a5).

Wykonawca wyłoniony w formule „zaprojektuj i wybuduj” („pod klucz”) będzie odpowiedzialny za pełen cykl inwestycyjny: od sporządzenia projektu budowlanego i uzyskania pozwolenia na budowę, przez dostawę maszyn i wzniesienie obiektów kubaturowych, aż po rozruch technologiczny i szkolenie załogi. Od podmiotów przystępujących do przetargu zażądano wniesienia wadium w wysokości 1 000 000 PLN.

W dokumentacji zamówienia zamawiający precyzyjnie określił wagi poszczególnych elementów oferty:

Montaż finansowy i harmonogram do 2029 roku

Finansowanie inwestycji opiera się na umowie zawartej pomiędzy ZWKiEC w Wysokiem Mazowieckiem a Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Łączna kwota 110 mln zł wsparcia z programu priorytetowego „Racjonalna gospodarka odpadami” (Część 3: Wykorzystanie paliw alternatywnych na cele energetyczne) została podzielona symetrycznie:

1. 55 000 000 PLN w formie bezzwrotnej dotacji celowej,
2. 55 000 000 PLN w formie preferencyjnej pożyczki inwestycyjnej z Funduszu Modernizacyjnego.

Pozostała część budżetu zostanie sfinansowana ze środków własnych komunalnej spółki oraz komercyjnych instrumentów dłużnych.

Zgodnie z warunkami kontraktu czas przewidziany na realizację całości prac wynosi 48 miesięcy od daty podpisania umowy. Oznacza to, że po zakończeniu procedur przetargowych, fazy projektowej (2026–2027) oraz budowlano-montażowej (2027–2028), przekazanie ITPO do komercyjnej eksploatacji nastąpi w 2029 roku. Dla Wysokiego Mazowieckiego — miasta o rozwiniętym przemyśle rolno-spożywczym — instalacja oznaczać będzie stabilizację cen ciepła sieciowego dla odbiorców komunalnych i niezależność od wahań cen paliw kopalnych.