Rozbudowa dróg Katowickiej i Wojska Polskiego oraz centrum przesiadkowe „Mijanka” w Świętochłowicach
Strategicznym przedsięwzięciem komunikacyjnym realizowanym w centralnej części Górnego Śląska jest rozbudowa dróg powiatowych ulicy Katowickiej oraz ulicy Wojska Polskiego wraz z budową zintegrowanego centrum przesiadkowego „Mijanka” w Świętochłowicach. Przedsięwzięcie, którego szacunkowy koszt przekracza 122 mln zł brutto, stanowi największą operację inżynieryjną w najnowszej historii miasta. Liderem projektu jest Gmina Świętochłowice, która połączyła siły ze spółką Tramwaje Śląskie S.A. oraz Chorzowsko-Świętochłowickim Przedsiębiorstwem Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. (ChŚPWiK). Inwestycja ma na celu całkowite przeformatowanie kluczowego korytarza transportowego, likwidację historycznego zatoru drogowo-tramwajowego oraz stworzenie multimodalnego węzła przesiadkowego integrującego komunikację autobusową, tramwajową, kolejową i indywidualną.
Nowoczesne centrum przesiadkowe Mijanka stanie się centralnym punktem przesiadek w tej części Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii, wprowadzając nową jakość podróżowania dla tysięcy mieszkańców aglomeracji.
Geneza inwestycji: dlaczego „Mijanka” wymagała radykalnej przebudowy
Nazwa „Mijanka” posiada w Świętochłowicach głęboki rodowód historyczny. Wywodzi się z czasów, gdy na jednotorowym szlaku tramwajowym w centrum miasta funkcjonował punkt mijania wagonów jadących w przeciwległych kierunkach. Przez minione dekady rejon skrzyżowania ulic Katowickiej i Wojska Polskiego, zlokalizowany tuż przy wiadukcie kolejowym, był jednak powszechnie kojarzony z uciążliwym „wąskim gardłem”.
Istniejący pod torami kolejowymi przejazd charakteryzował się skrajnie ograniczoną skrajnią drogową. Ruch samochodowy mieszał się tam bezpośrednio z ruchem tramwajowym, co przy wzrastającym natężeniu transportu prowadziło do paraliżu komunikacyjnego. Szczególnie dotkliwy był odcinek jednotorowy dla tramwajów m.in. linii nr 9, który wymuszał ruch wahadłowy i generował regularne opóźnienia składów kursujących pomiędzy Bytomiem, Świętochłowicami, Chorzowem i Rudą Śląską. Dotychczasowa geometria skrzyżowania nie pozwalała na płynne rozdzielenie strumieni pojazdów, a wyeksploatowana infrastruktura techniczna i podziemna wymagała natychmiastowej, kompleksowej interwencji.
Nowy tunel pod magistralą kolejową i przebudowa układu drogowego
Kluczowym elementem inżynieryjnym całego przedsięwzięcia jest wybudowanie nowego, bezkolizyjnego tunelu drogowego pod czynną linią kolejową nr 137 (Katowice – Legnica, stanowiącą fragment magistrali E 30). Nowy obiekt inżynieryjny przejmie główny potok samochodowy, co pozwoli całkowicie odseparować ruch kołowy od tramwajowego.
W ramach zadania zaplanowano głęboką modernizację arterii miejskich. Kompleksowa rozbudowa dróg powiatowych obejmuje ulicę Katowicką na odcinku od skrzyżowania z ulicą Żołnierską do rejonu ulicy Szpitalnej, a także ulicę Wojska Polskiego na odcinku od skrzyżowania z ulicą Katowicką do ulicy Hajduki. Istotną innowacją projektową jest budowa nowego odcinka drogi w ciągu ulicy Wojska Polskiego o długości ponad 250 metrów. Pozwoli to skierować ruch tranzytowy i docelowy do nowo wybudowanego tunelu, podczas gdy dotychczasowy fragment drogi pod starym wiaduktem kolejowym zostanie uspokojony i przekształcony w strefę dedykowaną pieszym, rowerzystom oraz komunikacji miejskiej.
Równolegle spółka ChŚPWiK przeprowadzi szeroko zakrojone prace przy wymianie podziemnych magistrali wodociągowych oraz rozbudowie kolektorów kanalizacji sanitarnej i deszczowej, co zapobiegnie lokalnym podtopieniom terenu podczas intensywnych opadów.
Likwidacja jednotoru: inwestycje spółki Tramwaje Śląskie S.A.
Za kluczowy komponent torowo-trakcyjny odpowiada spółka Tramwaje Śląskie S.A., która przeznaczyła na ten cel wkład własny w wysokości 40 mln zł. Najważniejszą zmianą z perspektywy pasażerów transportu szynowego będzie dobudowa drugiego toru pod wiaduktem kolejowym w relacji skrętnej z ulicy Katowickiej w ulicę Wojska Polskiego. Zlikwiduje to ostatnie jednotorowe przewężenie na tej trasie, umożliwiając jednoczesny przejazd tramwajów w obu kierunkach bez konieczności oczekiwania na wolny tor.
Nowe torowisko zostanie wykonane w nowoczesnej technologii bezpodsypkowej na płycie betonowej z wykorzystaniem elastycznych systemów zalewowych. Rozwiązanie to drastycznie obniża emisję hałasu oraz ogranicza wibracje przenoszone na sąsiadującą zabudowę mieszkalną. Prace obejmują także kompletną wymianę słupów trakcyjnych i sieci napowietrznej, instalację nowoczesnego układu sterowania i ogrzewania zwrotnic oraz budowę wyniesionych, bezpiecznych peronów przystankowych, przystosowanych do obsługi taboru niskopodłogowego i potrzeb pasażerów z niepełnosprawnościami.
Zintegrowane Centrum Przesiadkowe „Mijanka” w systemie aglomeracyjnym
Powstające centrum przesiadkowe zostało zaprojektowane jako multimodalny węzeł transportowy, odpowiadający wytycznym zrównoważonej mobilności miejskiej. Głównym założeniem architektonicznym jest zapewnienie wygodnych przesiadek w relacji „drzwi w drzwi” pomiędzy liniami tramwajowymi a autobusami miejskimi Zarządu Transportu Metropolitalnego (ZTM).
Węzeł zostanie wyposażony w:
- nowoczesny budynek obsługi podróżnych z poczekalnią, toaletami oraz punktem informacji pasażerskiej,
- zadaszone perony przystankowe wyposażone w tablice Dynamicznej Informacji Pasażerskiej (SDIP),
- parking w systemie Park&Ride (P&R), przeznaczony dla kierowców pozostawiających samochody na rzecz komunikacji zbiorowej,
- zadaszoną wiatę rowerową w standardzie Bike&Ride (B&R) ze stanowiskami naprawczymi,
- bezpieczne, doświetlone ciągi piesze i drogi rowerowe łączące centrum przesiadkowe z przyległymi osiedlami.
Projekt uwzględnia również docelowe powiązanie węzła z planowanym nowym przystankiem kolejowym Świętochłowice Centrum / Mijanka, który jest przygotowywany w koncepcji Kolei Metropolitalnej w ramach Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. Pozwoli to zintegrować lokalny transport miejski z szybkimi pociągami aglomeracyjnymi kursującymi na trasie Katowice – Gliwice.
Finansowanie i harmonogram: 36 miesięcy na realizację zadania
Realizacja inwestycji opiera się na wieloźródłowym montażu finansowym. Całkowite nakłady szacowane są na kwotę od 120 do ponad 122 mln zł brutto. Gmina Świętochłowice pozyskała na ten cel dofinansowanie z Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg (RFRD) w kwocie blisko 25 mln zł (umowę na kwotę 24,78 mln zł podpisano w maju 2026 r.). Dodatkowe 13 mln zł pochodzi z funduszy europejskich, wkład Tramwajów Śląskich S.A. wynosi 40 mln zł, a pozostałe nakłady zabezpieczyły samorząd Świętochłowic oraz ChŚPWiK.
Postępowanie przetargowe prowadzone pod numerem referencyjnym INZP.271.12.2026 weszło w decydującą fazę. Ze względu na stopień skomplikowania dokumentacji technicznej i liczne zapytania potencjalnych wykonawców termin składania ofert wyznaczono na 16 października 2026 r. na godzinę 12:00. Wyłoniony w przetargu generalny wykonawca będzie miał 36 miesięcy od daty podpisania umowy na zrealizowanie wszystkich robót budowlanych. Zakończenie całej inwestycji zaplanowano na 2029 rok, co definitywnie zamknie trwający od wielu dekad problem komunikacyjny śródmieścia Świętochłowic.
